Wystawa poświęcona twórczości Krystyny Zachwatowicz-Wajdy zainaugurowana
7 sierpnia 2026 r. w warszawskiej Kordegardzie, Galerii Narodowego Centrum Kultury, otwarto wystawę „Trzeba być stale obecnym. Teatr Krystyny Zachwatowicz-Wajdy”. Ekspozycja poświęcona jest twórczości Krystyny Zachwatowicz-Wajdy – scenografki, pedagożki Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, uczestniczki Powstania Warszawskiego, opozycjonistki oraz artystycznej i życiowej partnerki Andrzeja Wajdy. Wystawa będzie dostępna dla publiczności do 11 października 2026 r.
Wystawa przypomina ponad siedem dekad dorobku artystki i obejmuje wybór 56 autorskich projektów scenograficznych, oryginalne kostiumy oraz fotografie i kadry ze spektakli. Narracja prowadzi od inscenizacji dramatów Williama Shakespeare’a, przez polską klasykę romantyczną i modernistyczną, po realizacje filmowe współtworzone z Andrzejem Wajdą, pokazując konsekwencję, wyobraźnię i odwagę twórczą Krystyny Zachwatowicz-Wajdy.
Podczas inauguracji obecna była ministra kultury i dziedzictwa narodowego, Marta Cienkowska, która podkreślała wyjątkowość bohaterki wystawy jako artystki i osoby zaangażowanej publicznie. Krystyna Zachwatowicz-Wajda nie uczestniczyła osobiście w wernisażu, ale skierowała do gości krótkie nagranie z pozdrowieniami. Obecny był także dyrektor Biura Relacji z Otoczeniem ORLEN, Jacek Mazurczak, który mówił o wsparciu dla tego projektu przez głównego mecenasa wystaw oraz mecenasa dostępności.
Pojawili się także dr Łukasz Galusek – Dyrektor Muzeum Śląskiego w Katowicach (instytucja współtworzyła wystawę), Robert Piaskowski – Dyrektor Narodowego Centrum Kultury, Agnieszka Kołodziej-Adamczuk – kuratorka wystawy, kustosz Muzeum Śląskiego w Katowicach czy Katarzyna Nowak – Dyrektor Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha w Krakowie.
Istotnym elementem wydarzenia jest dostępność wystawy. ORLEN po raz pierwszy wspiera Kordegardę nie tylko jako Mecenas Galerii, lecz również jako Mecenas Dostępności, co wzmacnia inkluzywny charakter ekspozycji i ułatwia kontakt z kulturą osobom o różnych potrzebach. Dostępność przejawia się w sposobie organizacji zwiedzania, komunikacji i odbioru treści wystawy przez osoby z niepełnosprawnościami oraz osoby starsze.
Dostępność Kordegardy zwiększają także udogodnienia organizacyjne i programowe: bezpłatny wstęp, lokalizacja w centrum Warszawy, możliwość udziału w oprowadzaniach kuratorskich oraz zaplanowane działania edukacyjne. Takie rozwiązania obniżają bariery uczestnictwa i pozwalają dotrzeć do szerszej publiczności – zarówno do odbiorców profesjonalnie zainteresowanych teatrem i scenografią, jak i do osób, które potrzebują bardziej przystępnego, prowadzonego kontaktu z wystawą.
Inauguracja wystawy miała więc wymiar nie tylko artystyczny, lecz także symboliczny i społeczny. Pokazała Krystynę Zachwatowicz-Wajdę jako samodzielną, wybitną twórczynię polskiego teatru i filmu, a jednocześnie podkreśliła znaczenie odpowiedzialnego mecenatu kultury – takiego, który nie ogranicza się do wsparcia instytucji, ale realnie poszerza dostęp do sztuki dla różnych grup odbiorców.
